Yas, sevilen bir kişinin ölümü, ayrılık, boşanma, iş kaybı veya yaşamda önemli bir değişim sonrasında yaşanabilen doğal bir uyum sürecidir. Bu süreçte bedensel, duygusal, zihinsel ve davranışsal tepkiler görülebilir. Yasın tek bir doğru yaşanma biçimi yoktur; önemli olan kişinin kaybı kendi hızında anlamlandırabilmesidir.
Sınav kaygısı; LGS, YKS ve benzeri önemli sınavlara hazırlanan öğrencilerde yoğun stres, başarısızlık korkusu, dikkat dağınıklığı, bedensel gerginlik, uyku ve motivasyon sorunlarıyla ortaya çıkabilir. Kaygının tamamen yok olması değil, yönetilebilir düzeye gelmesi önemlidir. Bu süreçte öğrencinin çalışma düzeni kadar aile tutumu da belirleyicidir.
Sosyal kaygı, kişinin sosyal ortamlarda değerlendirilmekten, yargılanmaktan, utanmaktan veya küçük düşmekten yoğun korku duymasıyla ortaya çıkabilir. Topluluk önünde konuşmak, yeni insanlarla tanışmak, sınıfta söz almak, iş görüşmesi yapmak veya kalabalık ortamlara girmek zorlayıcı hale gelebilir. Sosyal kaygı, çekingenlikten farklı olarak kişinin günlük yaşamını ve ilişkilerini etkileyebilir.
Konversiyon bozukluğu, güncel adıyla işlevsel nörolojik belirti bozukluğu, kişinin hareket, duyu, konuşma, denge veya bayılma benzeri belirtiler yaşamasıyla ortaya çıkabilir. Bu belirtiler nörolojik bir hastalığı düşündürebilir; ancak değerlendirmede yapısal bir sinir sistemi hastalığıyla tam açıklanamaz. Belirtiler gerçektir ve kişi tarafından bilinçli olarak oluşturulmaz.
Dissosiyatif kimlik bozukluğu, kişinin kimlik, bellek, duygu, beden algısı ve davranış bütünlüğünde belirgin ayrışmalar yaşamasıyla ortaya çıkabilen dissosiyatif bir bozukluktur. Çoğu zaman erken dönem travmatik yaşantılar, ihmal, istismar veya yoğun stresle ilişkilidir. Bu yazıda dissosiyasyon, belirtiler, nedenler ve psikolojik destek süreci ele alınmaktadır.
Obsesif kompulsif kişilik bozukluğu; aşırı düzen, kontrol, kuralcılık, mükemmeliyetçilik ve esneklik kaybıyla kendini gösterebilen bir kişilik örüntüsüdür. OKB’den farklı olarak kişi çoğu zaman bu özelliklerini doğru, gerekli veya işlevsel görebilir. Bu durum iş yaşamını, ilişkileri, duygusal yakınlığı ve kişinin kendi iç dünyasını zorlayabilir.
Travma sonrası stres bozukluğu, kişinin yaşadığı ya da tanık olduğu travmatik bir olayın ardından uzun süre devam eden yoğun stres, tetiklenme, kaçınma, kabuslar, aşırı uyarılmışlık ve duygu-düşünce değişimleriyle ortaya çıkabilir. Her travmatik olay yaşayan kişide TSSB gelişmez; belirtilerin süresi, şiddeti ve günlük yaşamı etkileme düzeyi önemlidir.
Karne, çocuğun değerini ya da gelecekteki başarısını belirleyen bir sonuç değil; okul sürecini anlamaya yardımcı olan bir rehberdir. Karne döneminde ailelerin eleştiren, kıyaslayan ve cezalandıran bir tutum yerine; destekleyici, anlayışlı ve yol gösterici bir yaklaşım benimsemesi çocuğun özgüvenini ve motivasyonunu güçlendirir.
Anneler Günü, annesini kaybetmiş çocuklar için özlem, üzüntü, öfke, yalnızlık veya kafa karışıklığı gibi duyguları yoğunlaştırabilir. Bu özel günde çocuğun annesini hatırlamasına alan açmak, duygularını küçümsemeden dinlemek ve güvenli bir aile ortamı sağlamak önemlidir. Bu yazıda Anneler Günü’nde yas sürecindeki çocuklara nasıl destek olunabileceğini ele alıyoruz.
2 yaş sendromu, çocuğun bebeklikten çocukluğa geçerken bağımsızlaşma, “ben” duygusunu fark etme ve sınırları deneme sürecidir. Bu dönemde inatlaşma, ağlama krizleri, öfke nöbetleri, “hayır” deme, uyku ve iştah değişiklikleri görülebilir. Bu yazıda 2 yaş sendromu belirtilerini, ebeveynlerin nasıl yaklaşabileceğini ve ne zaman uzman desteği alınması gerektiğini ele alıyoruz.
Çocuklarda uyku bozuklukları; uyku terörü, kabus görme, uykuda yürüme ve uykuda konuşma gibi farklı şekillerde ortaya çıkabilir. Bu yazıda çocuklarda sık görülen uyku sorunlarını, uyku terörü ile kabus arasındaki farkları, ebeveynlerin gece yaşanan durumlarda nasıl yaklaşabileceğini ve ne zaman uzman desteği alınması gerektiğini ele alıyoruz.
Türkçe
English